2023 yılında hayata geçirilen “Tarihî Eserlerin Güvenliği İçin Kimliklendirme Projesi”, Savunma Sanayii Başkanlığı iş birliğiyle yürütülüyor. Bu kapsamda müze ve depolarda bulunan eserler, özel geliştirilen kimyasal işaretleme yöntemiyle benzersiz bir kimliğe kavuşturuluyor.
Söz konusu teknoloji, yapay zekâ algoritmalarıyla oluşturulan ve DNA benzeri izler içeren görünmez işaretlerden oluşuyor. Kopyalanması mümkün olmayan bu sistem sayesinde eserlerin takibi daha güvenli ve hızlı şekilde yapılabiliyor.
Öte yandan, dijitalleşme süreci yalnızca kimliklendirme ile sınırlı kalmıyor. “Müzecilik Ulusal Envanter Sistemi” ile Türkiye genelindeki müzelerde yer alan eserlerin tüm bilgileri merkezi bir veri tabanında toplanıyor. Böylece eserlerin kayıt, izleme ve yönetim süreçleri daha şeffaf ve sistemli hale getiriliyor. 
Bakanlık ayrıca yapay zekâ destekli izleme sistemleriyle, yurt içinde ve dışında dolaşımda olan kültür varlıklarını da takip ediyor. Bu sistem sayesinde satış platformları ve açık artırmalarda şüpheli eserler tespit edilerek incelemeye alınıyor.
Uzmanlara göre bu çalışmalar, Türkiye’nin kültürel mirasını koruma konusunda teknolojiyi etkin kullandığını gösterirken, sahtecilikle mücadelede de yeni bir dönemin kapısını aralıyor.
Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy
Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, dijital kimliklendirme uygulaması ve MUES sisteminin Türkiye’nin kültürel mirasının korunmasında teknolojik kapasiteyi güçlendirdiğini vurgulayarak, “Bu uygulamalarla birlikte müzelerimizdeki eserlerin güvenliği en üst seviyeye çıkarılırken, sahtecilikle mücadelede de önemli bir mesafe kat edilmiştir” değerlendirmesinde bulundu.
Öte yandan Bakanlık, “Yapay Zekâ Destekli Kültür Varlığı Tanımlama Projesi” kapsamında kullanılan TraceArt sistemi ile internet ortamında Türkiye kökenli kültür varlıklarının izlenmesi, tespiti ve arşivlenmesine yönelik çalışmalarını da sürdürüyor. TraceART, satış platformları, açık artırmalar ve sosyal medyayı tarayarak Türk kökenli kültürel varlıkları belirliyor ve şüpheli eserleri uzman incelemesine gönderiyor. 2025’te aktif hale gelen sistem, yüzlerce eseri inceleme için işaretledi. Bu sistem Britanya’dan geri alınan iki 16. yüzyıl İznik çinisinin tespitinde görev aldı.
Kaynak: Habertürk Gazetesi
Güncelleme Tarihi: Mart 24, 2026 22:23
