Ressam, yazar ve sanat tarih\u00e7isi G\u00fcrol S\u00f6zen\u2019in \u201cSiyah\u0131n Karas\u0131, Beyaz\u0131n Ak\u00e7as\u0131\u201d ba\u015fl\u0131kl\u0131 sergisi, 19 May\u0131s\u2019a kadar Beyo\u011flu ARK K\u00fclt\u00fcr\u2019de sanatseverlerle bulu\u015fuyor.<\/p>\n\n\n\n
Bu, efer sanat\u00e7\u0131 siyah ve beyaz\u0131n en saf halini sorguluyor. Yak\u0131n zamanda \u00f6nce, \u201c1919-23 Destan ve Onlar\u201d projesi. Can Yay\u0131nlar\u0131\u2019ndan \u00e7\u0131kan, \u00e7ocuklar i\u00e7in yazd\u0131\u011f\u0131 \u201cAnadolu uygarl\u0131klar\u0131ndan \u00f6yk\u00fcler\u201d ba\u015fl\u0131kl\u0131, \u201cHititli K\u00fc\u00e7\u00fck Hayalcinin D\u00fc\u015fleri\u201d ve \u201cTroya\u2019da Bin P\u0131narl\u0131 Da\u011f\u0131n kelebe\u011fi\u201d ile kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131kan S\u00f6zen, \u015fimdi ise t\u0131pk\u0131 Rembrandt\u2019\u0131n resminde oldu\u011fu gibi siyah ve umut y\u00fckl\u00fc bir beyaz\u0131n ak\u00e7as\u0131nda sizi derinliklere s\u00fcr\u00fckleyip sorular soruyor.S\u00f6zen \u201cKimse, d\u00f6rt y\u00fczy\u0131ldan beri Rembrandt\u2019\u0131n siyah\u0131 ve beyaz\u0131n\u0131 kirletemedi. \u0130\u015fte ben de (tabii ki Rembrandt ki de\u011fil) fig\u00fcrlerimde ve soyutlamalar\u0131mda bu gizemin pe\u015findeydim\u201d diyor ve ekliyor, \u201cBu sergim bir kovalamaca de\u011fil Hayat\u0131m\u0131z\u0131n tortusu. Tabii ki varl\u0131k nedenimiz olan Cumhuriyetin, Mustafa Kemal Atat\u00fcrk ve arkada\u015flar\u0131n\u0131n, ads\u0131z kahramanlar\u0131n, kad\u0131nlar\u0131n, kundaktakilerin de izi var bu sergide. Ya onlar olmasalard\u0131; kim takard\u0131 boyac\u0131 G\u00fcrol\u2019u!\u201d<\/p>\n\n\n\n
Cihangir, Batarya Sokak 2\u2019de ARK k\u00fclt\u00fcr galerisinde tasar\u0131m\u0131n\u0131 mimar G\u00fclfem K\u00f6seo\u011flu\u2019nun yapt\u0131\u011f\u0131 sergide 35 eser yer al\u0131yor. S\u00f6zen ile beyaz\u0131n ve siyah\u0131n yolculu\u011funu konu\u015ftuk.<\/p>\n\n\n\n
– Serginin olu\u015fum s\u00fcrecinden bahseder misiniz?<\/strong><\/p>\n\n\n\n \u201cDaha lise \u00f6\u011frencisi iken ilk sergimi 1960 y\u0131l\u0131nda Kad\u0131k\u00f6y\u2019de bir kitap\u00e7\u0131n\u0131n galerisinde a\u00e7t\u0131m. Her \u015fairin, yay\u0131mlanan ilk \u015fiirindeki heyecan, acemice s\u00f6zc\u00fck s\u0131ralamalar\u0131 ve sevinci ne ise o sergide vard\u0131!\u2026 Niye bunu s\u00f6yledim. Bir \u00e7\u0131nar a\u011fac\u0131 diyelim, g\u00f6vdesindeki halkalar gibi her \u015fey. Ge\u00e7en zaman affetmiyor! Kayda ge\u00e7iyor. Bize sormadan her olguyu, sars\u0131nt\u0131lar\u0131 da kayda ge\u00e7iriyor. Ancak siz o \u00e7\u0131nar\u0131 zorla kesti\u011finizde g\u00f6r\u00fcyorsunuz hep olup bitenleri! G\u00f6vdesindeki y\u0131llanm\u0131\u015fl\u0131k, daireler yalans\u0131z orada. Bu s\u00fcre\u00e7, \u201cg\u00fcnah\u0131 ve sevab\u0131\u201d ile orada. 1994\u2019te Aksanat\u2019ta a\u00e7t\u0131\u011f\u0131m serginin ad\u0131: \u201cKendimle Hesapla\u015fmalar\u201dd\u0131. Kendimle hesapla\u015fmak ho\u015fuma gidiyor. Bu sergideki her eser de y\u0131llar\u0131n i\u00e7inden kendime ay\u0131rd\u0131klar\u0131mdan se\u00e7meler. 2025-26 tarihli eserler hari\u00e7 olabildi\u011fince bu \u00f6rnekleri arkada\u015f\u0131m\u0131z G\u00fclfem de kendi s\u00f6ylemi i\u00e7inde \u00f6zenle tasarlad\u0131\u2018DERS\u0130M\u0130 \u0130Y\u0130 \u00c7ALI\u015eTIM\u2019<\/p>\n\n\n\n Serginin ad\u0131n\u0131n anlam\u0131 nedir? Yery\u00fcz\u00fc co\u011frafyas\u0131nda, sanat\u0131n ve t\u00fcm uygarl\u0131klar\u0131n bir hesapla\u015fmas\u0131 ve merak\u0131 var! Bunun ad\u0131, bireysel ve toplumsal hesapla\u015fma. Kendinden \u00f6ncekiler ve sonras\u0131ndakiler i\u00e7in hesapla\u015fma. Tabii ki bir boyac\u0131 i\u00e7in do\u011fan\u0131n \u00e7izgileri, renkleri ve \u015fiirselli\u011fi \u00e7ok \u015fey \u00f6\u011fretiyor. Abartmayay\u0131m: Ben, hayat\u0131n yalanc\u0131s\u0131y\u0131m! Nedir o, derseniz; yan\u0131t olarak \u201cDersimi iyi \u00e7al\u0131\u015fmak\u201d diyebilirim. \u00c7\u00fcnk\u00fc ne i\u015f yaparsan\u0131z yap\u0131n yaln\u0131zl\u0131\u011f\u0131m\u0131z bireysel de\u011fil, toplumsal. Oysa do\u011fa, tek kurtar\u0131c\u0131m\u0131z; baltalardan artakalan, diyelim. Siyah ve beyaz\u0131n saltanat\u0131 ise ger\u00e7ekten zor bir s\u0131nav. Y\u0131llar \u00f6nce Ege\u2019deki bir yolculukta, uzun kavak a\u011fa\u00e7lar\u0131n\u0131n sesi alt\u0131nda bir k\u0131r kahvesinde mola vermi\u015ftik. \u0130nanamazs\u0131n\u0131z: Kahvenin ad\u0131, \u201cKoyu G\u00f6lge!\u201d Gel de \u00e7\u0131k\u0131n bakal\u0131m i\u015fin i\u00e7inden! Siyah\u0131n karas\u0131, lacivert denizlerin derinli\u011fi de diyebiliriz. \u00c7\u0131lg\u0131nl\u0131\u011f\u0131 ile \u00d6zdemir Asaf ise beyaz\u0131 yorumluyor: \u201cB\u00fct\u00fcn renkler ayn\u0131 h\u0131zla kirleniyordu.\/Birincili\u011fi beyaza verdiler\u201d \u015fiiri bir a\u011f\u0131t ve toplumsal bir ironi. \u0130\u015fte beyaz\u0131n ak\u00e7as\u0131 da bu. Beyaz\u0131n i\u00e7indeki derinlik. Bir resim karesinde \u00e7ok zor yakalanacak iki renk.<\/p>\n\n\n\n – Y\u0131llar\u0131n i\u00e7inden \u2018bir ar\u0131nma\u2019 diyorsunuz. Bu nas\u0131l bir ar\u0131nma? \u201c<\/strong><\/p>\n\n\n\n Yan\u0131t\u0131 s\u00f6ylem olarak zor! \u00d6rne\u011fin, bir ele\u011fin \u00fcst\u00fcndesiniz, y\u0131llardan beri da\u011farc\u0131\u011f\u0131n\u0131zda ne varsa d\u00f6k\u00fcyorsunuz ele\u011fe! Bir de ele\u011fin alt\u0131 var. Michelangelo\u2019ya sormu\u015flar: \u201cMermeri nas\u0131l yontuyorsunuz?\u201d \u201cGayet basit. Fazlal\u0131klar\u0131 at\u0131yorum\u201d demi\u015f. Benim i\u00e7in ne m\u00fcmk\u00fcn? Hele bu yorgun co\u011frafyada. Bunu bir yak\u0131nma olarak almay\u0131n l\u00fctfen. Dile\u011fim, ben yok iken resmettiklerimle, yorumum ile izleyici o eserin \u00f6n\u00fcnde resmim ile konu\u015fuyorsa bundan daha b\u00fcy\u00fck mutluluk ve arma\u011fan ne olabilir ki? Ama ben t\u00fcm sanat\u00e7\u0131lar\u0131m\u0131z gibi ele\u011fin alt\u0131ndaki k\u0131r\u0131nt\u0131lar\u0131 toplamaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorum: \u00c7izgim ve rengimle, hele bu koyu g\u00f6lgede. Tek dile\u011fim var! Tabii ki \u00d6zdemir Asaf s\u00f6ylemi\u015f: \u201cBenim \u00f6yk\u00fcm\u00fc uzan\u0131nca yazarlar.\/Nerede kalm\u0131\u015ft\u0131m, or\u2019dan yazarlar.\u201d– Sergide yer alan eserlerinizden bahseder misiniz?<\/strong><\/p>\n\n\n\n Sevimli ve beyaza b\u00fcr\u00fcnm\u00fc\u015f mek\u00e2n. Cumhuriyetin ilk d\u00f6nemine ait, \u00f6n\u00fcnde manolya a\u011fac\u0131 ve kedisi ile albenili bir sergi salonu. \u0130stanbul i\u00e7inde bir \u0130stanbul. Desenlerim, ya\u011fl\u0131boyalar\u0131m, ikonlar\u0131m, g\u00fcm\u00fc\u015f ve bronz heykellerimle (kirli \u00e7\u0131k\u0131) de\u011fil, eserlerimdeki portreler, g\u00fcvercinler, mart\u0131lar ve tabii ki ba\u015fkald\u0131ran atlar\u0131m ile g\u00f6r\u00fcc\u00fcye \u00e7\u0131k\u0131yorum. Tabii ki renklerimle. Bach ve Yunus Emre\u2019nin sesi ve sessizli\u011fi hep pe\u015fimde, beni izliyorlar: Bir halt i\u015flemesin, diye!\u2026 Galerinin merdivenleri sonras\u0131 kar\u015f\u0131n\u0131zdaki duvarda bir yaz\u0131t var. \u201cHer renk bir s\u00f6zc\u00fck.\/Her s\u00f6zc\u00fck bir \u00e7izgi, resim ve masal.\/Ser\u00e7enin \u00fcrkek sesi,\/ mavinin sonsuz derinli\u011findeki sessizlik ve serinlik ile ba\u015flad\u0131 her \u015fey.\/Bu destans\u0131 masal ise benim ger\u00e7e\u011fim\u2026\u201d Umar\u0131m bu s\u0131navdan ge\u00e7er not al\u0131r\u0131m.<\/p>\n\n\n\n